Spotlight
Now Reading
Michael Moore wisselt the American Dream in voor the European Way
1
Review

Michael Moore wisselt the American Dream in voor the European Way

by mei 13, 2016
Overview
Titel

Where to Invade Next

Regisseur

Michael Moore

Jaar

2016

Documentairemaker Michael Moore (Bowling for Columbine, Fahrenheit 9/11) is terug, en hoe. Where to Invade Next is misschien wel de beste film van het jaar.

Moores idee was simpel: een aantal landen bezoeken (‘invaden’) en kijken of er wat te halen valt, beleidsmatig gezien. Met de Amerikaanse vlag in de hand reist hij naar het Europese vasteland en valt van de ene verbazing in de andere. Vergeleken met zijn eigen land van ‘hope and dreams’, is Europa op allerlei gebieden een verademing. Onderwijs, drugs, detentie en arbeidsvoorwaarden; alles is slimmer, humaner en gezonder geregeld dan in the land of the free. De documentaire is dan ook al door rechts Amerika in de ban gedaan, als zijnde ‘socialistische propaganda’; zo ongeveer het ergste dat daar over je film gezegd kan worden.

michaelmoore

Taboe

Aantonen dat er plekken op de wereld zijn waar je een veel menswaardiger bestaan kunt hebben, is aan de overkant van de plas nog steeds taboe. Op het overgrote deel van de scholen wordt iedere dag de Pledge of Allegiance uitgesproken, met het gezicht naar de vlag en de hand op het hart. ‘I pledge allegiance to the flag of the United States of America, and to the Republic for which it stands, one Nation under God, indivisible, with liberty and justice for all’. Het patriottisme wordt er met de paplepel ingegoten, met als gevolg een redelijk naar binnen gekeerde houding. Het gras altijd groener bij de buren? Buren? Hebben we buren?

Vooruitstrevend?

wheretoinvadenext_posterHun ogen worden met Where to Invade Next op hilarische, emotionele en schrijnende manieren geopend. De beleidsmakers in Washington DC krijgen het hard voor hun kiezen. Maar ook de Nederlandse regering krijgt iets om over na te denken, want we worden in de film niet één keer genoemd, laat staan bezocht. We mogen dan graag denken dat Nederland vooruitstrevend is, in Moores ogen hebben we niets te bieden. Ons drugsbeleid? Dat doet Portugal honderd keer beter. Wat we te eten krijgen in onze schoolkantines? Neem even een kijkje hoe ze dat in Frankrijk doen. Daar beschouwen ze ‘de lunch’ als schoolvak, in plaats van een half uurtje vrije tijd waarin je twee boterhammen met kaas naar binnen propt. Onze arbeidsvoorwaarden? Ze verbleken bij die van de Italianen, die het beste weten hoe werknemers behandeld dienen te worden. Ons studiestelsel? Slovenië, waar studeren gratis wordt aangeboden (ook in de Engelse taal), lacht ons vierkant in het gezicht uit.

Idealisme

Als Nederland er al bekaaid afkomt, kun je nagaan hoe het Amerikaanse publiek zich moet voelen. Ondanks dat Moore zijn reisverslag met veel humor aan elkaar praat, is er genoeg reden voor de Amerikaanse burger om na afloop stilletjes in een hoekje te verdwijnen en zachtjes te huilen. Eigenlijk gaat Where to Invade Next over idealisme. Hoe de maatschappij eigenlijk in elkaar zou moeten steken, zodat iedereen gelijke kansen krijgt, van stress wordt verschoond en de politie zich inzet voor belangrijker zaken dan het arresteren van iemand die toevallig een joint opsteekt.

wheretoinvadenext_gevangene

De tweede helft

Een kenmerk van idealistisch beleid, is het feit dat het altijd ‘onuitvoerbaar’ wordt geacht, of ‘teveel geld’ kost. Moore bewijst dat het wel degelijk kan, als je als politiek maar de juiste prioriteiten stelt. Na de tegelijkertijd hilarische en ontroerende eerste helft, neemt de film gas terug en worden er pijnlijke zaken aangesneden. Hoe gaan de Duitsers bijvoorbeeld om met hun oorlogsverleden? Waar sluiten de Noren hun veroordeelde moordenaars op? (Hint: van een ‘gevangenis’ is nauwelijks sprake.) Na een korte omweg via Tunesië (het enige niet-Europese land dat Moore aandoet), eindigt hij op een positieve noot: veel Europese ideeën (en waarden) zijn niet nieuw. Sommige komen zelfs rechtstreeks uit de Amerikaanse Constitutiongeloof ’t of niet.

Narnia

Europa zoals Moore het laat zien, is als een wonderlijke wereld. Een soort Narnia. Wat dat betreft schetst hij het iets te romantisch, ben ik bang. Ook wordt de vraag of al deze geweldige ideeën bij elkaar, in één en hetzelfde land geïmplementeerd kunnen worden, niet beantwoord. Misschien iets voor Where to Invade Next 2, over hoe Amerika zijn American Dream inruilt voor the European Way.

What's your reaction?
Eens
0%
Oneens
0%
About The Author
R.M. van Dobben
Schrijft wat hij kijkt. Recenseert films, series en Boer Bakt Mol.
1 Comments

Leave a Response