Now Reading
Steve Jobs en het probleem van een goede film
1

Steve Jobs en het probleem van een goede film

by R.M. van Dobbenapril 29, 2016

Na de iedereen-kan-filmen-met-Ravensburger-biopic Jobs uit 2013, was Hollywood ervan overtuigd dat er nog genoeg stof over was voor nóg een film over wijlen Apple-topman Steve Jobs.

Het Ashton-Kutcher-vehikel uit 2013 is niets meer dan een chronologische vertelling van A (knutselen in de garage) naar B (zwarte coltrui op het podium). Een conventionele reconstructie, zou je kunnen zeggen. Een saaie conventionele reconstructie, die in elk ander geval onmiddellijk straight to video zou zijn gegaan, ware het niet dat het over Steve Jobs ging. De computerguru die twee jaar ervoor het tijdelijke had verruild voor de oprichting van iHeaven.

Lef

Je moet als scriptschrijver ook wel lef hebben om te veel aan een biografisch verhaal te sleutelen. Waargebeurd staat op gespannen voet met dichterlijke (en dramatische) vrijheid. Helemaal als het om een publiek figuur gaat, en Steve Jobs is zelfs nog meer dan dat. Het is de man die ons de alles-in-één-telefoon heeft gegeven. Draagbaar internet. Apps in je broekzak. Zonder Jobs geen Candy Crush-verslaving. Toch moest er voor de volgende biopic een verrassende invalshoek bedacht worden, om niet in dezelfde valkuil te lopen als Jobs.

Gouden combinatie

Om het leven van de – in sommige ogen – hardwarehalfgod spannender naar het witte doek te vertalen, werd Aaron Sorkin (The Social Network, The Newsroom) aangetrokken. Niet de eerste de beste. David Fincher (The Social Network, House of Cards) zou gaan regisseren, maar haakte al snel af. Zijn plaats werd ingenomen door Danny Boyle (Slumdog Millionaire, Trainspotting). Nadat ook Christian Bale had bedankt voor de hoofdrol, pakte Michael Fassbender (de jonge Magneto in de X-Men films) de coltrui op. Wisselingen van cast en crew zijn bij elke film aan de orde van de dag, dus tot zover was er weinig aan de hand. Integendeel, het trio Sorkin/Boyle/Fassbender was op papier een gouden combinatie. Bij elkaar hadden ze 124 filmprijzen in de kast staan; deze mensen kon je wel een film toevertrouwen, zelfs een film die twee jaar eerder feitelijk al was gemaakt.

Slim raamwerk

Sorkin bedacht een slim raamwerk voor zíjn Steve Jobs-film. Hij hakte Jobs’ levensverhaal in drieën. Ieder deel speelt zich af vlak voor een keynote speech. In 1983, wanneer Jobs de Macintosh onthult, in 1990, wanneer hij door Apple aan de kant is gezet en het computersysteem ‘NeXT’ lanceert, en als laatste in 1998, wanneer hij weer terug op het nest is en de kleurige, doorzichtige iMac presenteert. We volgen hem achter de schermen, waar van alles en nog wat gebeurt, maar vooral veel wordt gepraat; Sorkin is nou eenmaal berucht om zijn vuistdikke scripts vol dialoog.

stevejobs_katewinslet

Flop

Steve Jobs is geen slechte film, zeker niet, maar toch kwam er geen hond op af. Bij gebrek aan bezoekers verdween de film al na 2 weken uit de Amerikaanse bioscopen. Dan kun je gerust van een flop spreken, al is hij niet helemaal als een nachtkaars uitgegaan; dat is het voordeel van je film vlak voor award season uitbrengen. Sorkin won voor zijn script een Golden Globe, en Kate Winslet nam een Golden Globe én BAFTA mee naar huis. Fassbender won een aantal kleine onderscheidingen, maar de hoofdprijs – de Oscar – werd voor zijn neus weggekaapt door een acteur die per ongeluk tegen een chagrijnige beer aanliep.

Kleurloze visionair

Dat het publiek wegbleef, heeft dus niets te maken met de kwaliteit, maar alles met het onderwerp; Steve Jobs zelf. De Apple computers, de iPhone, iPad, iPod, allemaal prachtig, maar de man erachter, geniaal of niet, is gewoon niet bijster interessant. Een monomane perfectionist, een visionair, maar als persoon nogal kleurloos. Als dramatisch personage niet zo geschikt als leading man van een twee uur durende speelfilm.

abeautifulmind

Jobs vs Nash

Je zou Steve Jobs kunnen vergelijken met A Beautiful Mind uit 2001, die ook over een beta-man gaat, namelijk wiskundige John Forbes Nash Jr. Waar het leven van Jobs in het teken stond van codes, besturingssystemen en design, schreef Nash formules. Ellenlange formules. Maar hij leed ook aan schizofrenie, en daar bouwde regisseur Ron Howard (Willow, Apollo 13) zijn film omheen. De geestesziekte zorgde ervoor dat je niet meer wist wat echt en ingebeeld was, en wie je kon vertrouwen; de hoofdpersoon in elk geval niet. Hierdoor werd de film geen droge opsomming van feiten, maar een spannende, bijna bovennatuurlijke thriller met biografische elementen. A Beautiful Mind nam een aardig loopje met de werkelijkheid, maar ook, of juist bij een autobiografische film, is dat een vereiste.

What's your reaction?
Eens
0%
Oneens
0%
About The Author
R.M. van Dobben
Schrijft wat hij kijkt. Recenseert films, series en Boer Bakt Mol.
1 Comments

Leave a Response